Kapitalizm Üzerine

  Kapitalizm, adından da anlaşılacağı üzere dünyada  kapitalin yani sermayenin, toprağın emeğin az kesimin elinde bulunduğu bir ekonomik sistemdir. Kapitalizm  başlangıcı Orta Çağ'ın sonlarına kadar uzanırken  tam olarak sistemleşmesi Sanayi Devrimiyle (1760-1840) gerçekleşmiştir. Günümüzde  kapitalizm adeta  vazgeçilmez bir sistem olarak kullanılıyor. Yani yaklaşık 200-300 yıllık bir geçmişi var. Ancak günümüzde  sistemin temelleri artık çatırdıyor.Kapitalizm'de sistemin işleyebilmesi için teoride sürekli büyüme ve talep artışı gerekiyor.Çünkü girişimci kâr elde etmek zorunda. Bunun içinde sürekli gelirinden daha fazla borçlanıyor. Dünyada bugün ABD 'nin brüt dış borç stokuna baktığımızda bu oran ABD'nin milli gelirine yakın. ABD bu yıla ait ikinci çeyrekte 28,6 trilyon $ brüt dış borca sahip ülke konumunda.(Veri ABD Hazine Bakanlığı'ndan alınmıştır.)

Sistemde üreticiler kâr maksimizasyonu peşinde. Dolayısıyla üretim sürekli artıyor ve sürekli ekonomik büyüme olmak zorunda.  Dolayısıyla sürekli bir arz fazlası ya da talep fazlası söz konusu. Sistemde arz fazlası ya da talep fazlası elden çıkarılamadığında yapay şekilde savaş çıkartılıp her şey yok ediliyor ve talep yeniden yaratılıyor. Sistem uzun zamandır her aksadığında bu yönteme başvuruluyor ve her seferinde bu yönteme başvurulduğunda sistem daha az uzun süre dayanıyor. 

Dünya ekonomisinin yaklaşık son 60 yılına baktığımızda  büyüme hızı giderek azalmaktadır. Aşağıdaki tablo, söz konusu durumu  göstermektedir. ( Kaynak: Dünya Bankası, GSYİH büyümesi yıllık % ) :

Dolayısıyla, tablodan da görüleceği üzere, dünya ekonomisinin büyüme hızı giderek yüzde 0'a yaklaşmaktadır. Yani durgunluğa doğru bir gidiş söz konusudur.

Kapitalizmde bir diğer sorun ise, Dünyada ülkelerin borç oranlarının çok yüksek seviyeye ulaşmış olmasıdır. Örneğin ABD, borçlarını ödeyebilmek için değişik yollara başvuruyor.  piyasaları manipüle ediyor. ABD Başkanı, insanların parasını faize yatırmalarını istiyor. Borçları ödeyebilmek için bankalardan borç alınması gerekiyor. Bunun için de insanların paralarını faize yatırmaları gerekiyor.

Bugün kapitalizm, küreselleşen dünyada, Güneydoğu Asya ülkesi olan Vietnam'da bile uygulanmaktadır.  Vietnam'da ekonomik faaliyetler, devlet ve özel sektörün  birlikte katılımıyla gerçekleştiriliyor.

Yakın bir tarihte Elon Musk  bir açıklama yaptı:

"5, en fazla 10 yıl sonra dünya savaşı kaçınılmaz"

şeklinde. Geçenlerde kapitalizmin en fazla 10 yıl içerisinde biteceğini hesaplamıştım. Demek ki doğru hesaplamışım. Buradan çıkaracağımız sonuç şudur: Son zamanlarda kapitalizmin varlığını sürdüren dünyadaki savaşlardır. Dünyada Soğuk savaş yıllarından sonrasına baktığımızda Çin yükselişe geçti.   Batının hegemonyası ( üstünlüğü ve kuralları koyma gücü ) artık sarsılıyor. Ekonomik hegemonya artık değişiyor. Dünya çok kutuplu düzene evriliyor. Artık sadece ABD ve Çin'in üstünlüğü söz konusu değil. Burada Avrupa Birliği, Rusya Hindistan "ben de varım" diyor.

2000'li yılların öncesine baktığımızda kapitalizm, dünyada küresel sistem değildi. Sistemde olmayan ülkeler (Asya ve Güneydoğu Asya ülkeleri) krizleri dengeleyebiliyordu. Ancak bugün baktığımızda kapitalizmin olmadığı ülke hemen hemen yok. Çıkabilecek herhangi bir kriz sistemde daha ağır bir tahribat yaratıyor. Ve çıkabilecek krizi dengeleyebilecek ülkenin bulunmaması, kapitalizmi içinden çıkılamaz bir hale sokuyor.